رم حافظه تصادفی یا حافظه خواندن/نوشتن (Random Access Memory / Read-Write Memory) نوعی حافظه برای ذخیره‌ کردن موقتی اطلاعات کامپیوتر است. یک رم به اطلاعات ذخیره شده درون خودش اجازه می‌دهد تا مستقیما در هر مرحله تصادفی در اختیار CPU باشند، در باقی ابزار های ذخیره سازی مثل هارد و یا CD/ROM دسترسی به اطلاعات ذخیره شده به مکان ذخیره سازی آن بستگی دارد و به سرعت نمی توانند به درخواست ما برای لود کردن یک اطلاعات پاسخ بدهند.
در این حافظه‌ ها(رم ها) اطلاعات ذخیره و با خاموش شدن،پاک می شود.

انواع رم (RAM)

به طور کلی سه نوع اصلی رم به شرح زیر است:

DRAM – RAM پویا
SRAM –  RAM ایستا
PRAM –  حافظه دسترسی تصادفی که تغییر phase می‌دهند.

SRAM ها گرانتر هستند اما سریع تر عمل می کنند و توان کمتری نیز مصرف میکنند که در رایانه های امروزی معمولا به عنوان حافظه Cache برای CPU استفاده می شود.

DRAM ها برای ذخیره سازی از دو ترانزیستور و یک خازن استفاده می کنند و یک بیت را ذخیره می کند، خازن شارژ می شود و ۱ را ذخیره میکند و ترانزیستور ها مانند سوییچ ها و یا کلید هایی عمل می کنند که آن ها را شارژ و دشارژ و از طرفی دسترسی مدار کنترل را برای خواندن آن سلول حافظه باز می کنند.
رم‌ های پویا و ایستا هر دو حافظه پاک شونده یا فرار هستند به طوری که با خاموش شدن سیستم حافظه خالی می‌شود. فلش ممری های امروزی که در دست شما هست و با آن اطلاعات را جا بجا می کنید اینگونه نیستند و با قطع تغذیه همچنان اطلاعات شما را نگه میدارند.

در کامپیوتر های امروزی رم ها به صورت SRAM هستند و به وسیله فلیپ فلاپ ها اطلاعات را در خود نگه می دارند

نقش رم در کامپیوتر

در رایانه cpu وظیفه پردازش را بر عهده دارد ، یکی از ساده ترین کار های پردازشی CPU عملیات های ریاضی جمع و تفریق و … است! برای درک بیشتر فرض کنید در ماشین حساب ویندوز این عبارت را می نویسید ۳+۴+۷+۱۳ cpu ابتدا ۱۳ را با ۷ جمع می کند و حاصل آن یعنی ۲۰ را در مکانی از رم به طور موقت ذخیره می کند، سپس برای جمع حاصل آن با عدد ۴ آن را از رم برداشته و عملیات جمع را ادامه میدهند! خب واضح است که فضایی برای انجام کاری به این سادگی موجود است. حتی خود چهار عددی مه قرار است با هم جمع شود هم ابتدا درون رم ذخیره می شوند.

حال فکر کنید برنامه ساده ویرایش عکس Paint میخواهد سایز یک عکس را تغییر دهد، تمامی پیکس های آن باید تغییر کند و ساخت پیکسل های جدید نیاز به محاسبات دارد و این محاسبات پون زیاد و سنگین است فضای بیشتری از مثال قبل می گیرد.

این بار به افکت های خود ویندوز نگاه کنید وقتی روی منو استارت در ویندوز ۸ کلیک کی کنید اجزای آن به صورت انیمیشن باز می شود ، این نیز نیاز به محاسبات دارد که اطلاعات محاسبات آن در رم قرار دارد  و…

 

حال به سراغ نرم افزار های پیشرفته ساخت انیمیشن های سه بعدی مثل ۳dMax برویم ! مثلا پردازش و محاسبات این نرم افزار ها حجم زیادی از رم را میگیرد.

پس انتخاب رم در رایانه به اختیار شماست ، و بستگی به کار که می کنید! البته بدانید که خود ویندوز برای کار های خود حداقل ۱ گیگ رم نیاز دارد ، مرور گر های اینترنت به طور معمول حداقل ۰.۵ گیگ از رم را میگیرند بهتر است از رم کمتر از ۳ گیگ استفاده نکنید.

 

مقدار مصرف رم و اینکه هر نرم افزار چقدر از آن را گرفته است را درون Task Manager میتوانید ببینید.(روی نوار پایین ویندوز کلیک راست کنید و Task manager را باز کنید و وارد تب processes شوید ، برنامه ها و مقدار رم مصرف شده هر یک و حتی مقدار استفاده هر یک از سی پی یو نوشته شده است)

در صورتی که میخواهید رم جدید به رایانه خود اضافه کنید سعی کنید از همان مارک قبلی باشد و حتما fsb (فرکانس کاری) آن با رمر قبلی یکی باشد و باس آن نیز یکی باشد (از فروشنده بپرسید) وگرنه موجب کندی سیستم میشود.

 

بررسی دقیق تر (RAM)
در بازار برای رایانه ها دو رم SDR و DDR موجود است.
RAMهای SDR دارای خطوط انتقال(BUS) ضعیفی هستند و سرعت کمتری دارند ، مقدار حجم این رم ها در حال حاضر در رِنجِ ۱۲۸، ۲۵۶ و ۵۱۲ MB هستند. گفتنی است فرکانس انتقال BUS این نوع RAM در حدود ۶۶، ۱۰۰و ۱۳۳ MHz است.
رم های DDR دارای فرکانس انتقال ۲۶۶، ۳۰۰، ۳۳۳ و ۴۰۰ مگاهرتز هستند و این یعنی سرعت بیشتر، ظرفیت این نوع رم ها تا ۳۲ گیگ هم (اکنون ۲۰۱۵) موجود است، در ظاهر تفاوتی جز پایه های آن ها دیده نمی شود ، در این نوع رم ها یک شکاف در بین پایه ها است و بیشتر از این نوع رم در سیستم ها استفاده می شود.

باید رم خریداری شده با مادر برد شما سازگار باشد،پس ابتدا رم نخرید، در مرحله بعد بایستی با توجه به مقدار Bus پشتیبانی شده از طرف مادربرد  و همچنین نوع رم DDR ، رم را انتخاب نمود.

DDR2 و DDR3 دارای همان تکنولوژی Double Data Rate می باشند .

حال تفاوت DDR3 و DDR2 و DDR در چیست ؟ این حافظه ها در فرکانس کاری ، ولتاژ کاری ، توان مصرفی و توان تلفاتی با یکدیگر تفاوت دارند . به ترتیب پیشرفت ، توان مصرفی و تلفاتی و ولتاژ کاری کم می شوند و فرکانس کاری افزایش می یابد . برای مثال ولتاژ های کاری نامی برای DDR ، DDR2 و DDR3 به ترتیب ۲.۵ ، ۱.۸ و  ۱.۵ ولت می باشند .

درباره نویسنده

سید حامد موسوی

مهندس برق - مخابرات و در زمینه های طراحی مدارت الکترونیکی ، مخابراتی، برنامه نویسی چند رسانه ای ، طراحی وب ، اندروید ، نریشن و گرافیک فعالیت دارم.

متن نظر